TP.HCM: Bệnh nhân HIV “bơ vơ” khi hết nguồn viện trợ điều trị

TP.HCM hiện có hơn 41.000 người nhiễm HIV, trong đó dao động 31.000 người đang điều trị ARV ở các TT Y tế quận, huyện. Tuy nhiên sắp tới đó, khi ép bu

Tốp 10 sân bay tốt nhất thế giới: Không có sân bay nào của Mỹ
​Hà Nội phòng chống SXH: TP nóng, quận huyện phường vẫn “bình chân như vại”
Bộ Y tế đề nghị các cơ quan hỗ trợ xử lý thông tin về trào lưu “thuận tự nhiên”
TP.HCM hiện có hơn 41.000 người nhiễm HIV, trong đó dao động 31.000 người đang điều trị ARV ở các TT Y tế quận, huyện. Tuy nhiên sắp tới đó, khi ép buộc phải chuyển sang điều trị do BHYT chi trả, các cơ sở này chưa tìm được phương án thay thế.

Trung tâm Y tế đòi “trả”, trung tâm y tế không “nhận”

Trung tâm Y tế huyện Cần Giờ hiện đang điều trị 120 bệnh nhân nhiễm HIV. Theo BS Phạm Thị Kim Hoa, Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Cần Giờ, từ trước đến nay việc điều trị cho bệnh nhân nhiễm HIV do Khoa Tham vấn hỗ trợ cộng đồng thuộc Trung tâm Y tế huyện phụ trách, còn Bệnh viện huyện Cần Giờ hỗ trợ việc xét nghiệm, chẩn đoán hình ảnh cận lâm sàng…

Tuy nhiên, khi chuyển sang điều trị theo BHYT thì đơn vị này không có tính năng khám chữa bệnh và chẳng thể ký hợp đồng có BHXH. Theo giải đáp của Sở Y tế, Trung tâm Y tế huyện Cần Giờ đã gửi hồ sơ xin thành lập Phòng khám đa khoa nhưng Trung tâm này không có bác sĩ chuyên khoa ngoại, không có bác sĩ chẩn đoán hình ảnh, do vậy không đủ điều kiện để thành lập Phòng khám đa khoa.

Trước các gặp khó đó, Trung tâm đã yêu cầu chuyển tất cả 112 bệnh nhân sang điều trị ở Bệnh viện Cần Giờ và theo công đoạn đến tháng 12/2017 sẽ chuyển trước 1/3 bệnh nhân, vào quý II năm 2018 sẽ chuyển tất cả.

Mặc dù đã thống nhất từ 2 tháng trước nhưng cho đến nay sự việc vẫn “án binh bất động” do phía Bệnh viện huyện Cần Giờ chưa triển khai điều trị cho bệnh nhân HIV và cũng không cử bác sĩ sang Trung tâm Y tế huyện để được giải đáp biện pháp điều trị.

Theo ông Dương Minh Hải, Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS TP.HCM, tính đến tháng 9/2017, mới có 2 Trung tâm Y tế quận huyện được cấp phép thành lập phòng khám đa khoa (Gò Vấp và Quận 9), 4 Trung tâm Y tế không lập được hồ sơ phòng khám đa khoa và chưa có phòng khám nào được ký hợp đồng khám chữa bệnh BHYT.

Khó khăn lớn nhất của các Trung tâm Y tế quận huyện khi thành lập phòng khám đa khoa là sự thiếu hụt về cơ sở vật chất – trang thiết bị, nhân sự, giấy phép hành nghề, không có chuyên khoa ngoại, chưa có an toàn bức xạ, xử lý chất thải…

Vì thế, 1 số Trung tâm Y tế đề xuất chuyển bệnh nhân qua trung tâm y tế (Nhà Bè, Cần Giờ), sáp nhập có trung tâm y tế (Quận 2, Hóc Môn)…

Người nhiễm HIV mới vẫn tiếp tục tăng lên

6 tháng đầu năm 2017, TP.HCM đã có thêm 1.965 bệnh nhân ARV mới. Trong 31.005 bệnh nhân ARV đang được điều trị, có hơn 21.000 người sống ở TP.HCM và 76,8% số bệnh nhân này có thẻ BHYT. Tuy nhiên, chỉ có 6.420 người sử dụng thẻ BHYT khi đi khám bệnh.

Bà Tiêu Thị Thu Vân, Giám đốc Trung tâm Phòng chống HIV/AIDS TP.HCM cho hay, theo kế hoạch, từ 1/1/2019, thuốc ARV sẽ được chi trả qua BHYT.

Tuy nhiên, có dao động 15% bệnh nhân HIV chẳng thể mua được BHYT vì không có pháp lý tùy thân, vì vậy khi bị cắt nguồn viện trợ ARV từ các tổ chức nước ngoài. Thành phố phải tính đến có nguồn thuốc ARV miễn phí cho các đối tượng này.

Bên cạnh đó, mỗi năm có dao động 1% bệnh nhân ARV phải đổi phác đồ điều trị từ bậc 1 sang bậc 2 chứng tỏ hiện trạng bệnh nhân bỏ điều trị, điều trị không liên tục vẫn tiếp tục tăng.

Bà Vân cũng đưa ra 1 số mô hình phòng khám trong thời gian tới thích hợp có tình hình thực ở như: Thành lập Phòng khám đa khoa ở các Trung tâm Y tế quận, huyện, trực tiếp ký hợp đồng khám chữa bệnh ban đầu có BHXH. Ưu điểm của mô hình này là sử dụng được đội ngũ nhân sự điều trị có bí kíp từ trước đến nay, trong khi bệnh nhân được tiếp tục sử dụng dịch vụ ở cơ sở cũ, hạn chế hiện trạng bỏ trị và kháng thuốc.

Các phòng khám này còn có thể lồng ghép vận hành điều trị HIV có các bệnh khác như Lao, Methadone… Tuy nhiên, việc xin giấy phép, cấp mã số BHYT cần nhiều điều kiện và thời gian.

Một phương án khác là chuyển tất cả bệnh nhân qua trung tâm y tế quận, huyện. Tuy nhiên mô hình này sẽ gây ra sức ép lớn cho trung tâm y tế bởi có các quận số lượng bệnh nhân lên đến hơn 2.000 người.

Ngoài ra, mô hình này cũng bất cập khi đội ngũ bác sỹ trung tâm y tế quận, huyện chưa có bí kíp trong điều trị HIV, đặc thù vấn đề theo dõi bệnh nhân để không bỏ trị giữa chừng dường như bị bỏ ngỏ.

Phương án mà bà Vân cho rằng khả thi hơn cả là thành lập phòng khám chuyên khoa điều trị HIV trực thuộc các trung tâm y tế quận, huyện. Theo đó, các phòng khám này sẽ thông qua trung tâm y tế quận, huyện để được điều trị cho bệnh nhân HIV.

Đồng tình có ý kiến này, bà Lưu Thị Thanh Huyền, Phó Giám đốc BHXH TP.HCM cho rằng, để công đoạn điều trị theo BHYT được mau chóng nhất thì các địa phương nên lập phòng khám chuyên khoa HIV trực thuộc trung tâm y tế quận, huyện có vai trò tương đương như 1 trạm y tế.

Do giai đoạn này, luật BHYT đã thông tuyến xã trên toàn quốc nên trong trường hợp này BHYT sẽ chi trả được cho cả các bệnh nhân không có hộ khẩu ở TP.HCM.

Sở Y tế TP.HCM cho biết, thuốc ARV từ nguồn tài trợ quốc tế sẽ tiếp tục sử dụng đến hết năm 2018. Bắt đầu từ 1/1/2019, tất cả bệnh nhân điều trị HIV sẽ ép buộc phải chuyển qua BHYT.

Do đó, theo ông Nguyễn Hữu Hưng, Phó Giám đốc Sở Y tế, ngay từ thời điểm này, các quận huyện phải tìm phương án tổ chức điều trị cho bệnh nhân thích hợp có tình hình thực ở của địa phương nhằm chắc chắn không gián đoạn việc điều trị.

Ông Hưng khuyến cáo: “Nếu để gián đoạn điều trị thì vô cộng nguy hiểm bởi có thể dẫn đến hiện trạng kháng thuốc và nguy cơ bệnh lây lan ra cộng đồng càng ngày càng cao”.

Tìm hiểu thêm https://giakhanhland.vn/kien-thuc/